Wat maakt mijn verblijf en de steun aan mijn moeder en familie hier in Indonesië tot een succes? Sinds ik in Indonesië woon, merk ik hoe snel emoties en familiedynamiek mijn besluitvorming kunnen overnemen, en juist daarom helpt het me enorm om mijn doelstellingen op papier te zetten. Het geeft me grip in situaties waarin culturele verwachtingen, smeekbedes of schuldgevoel anders de overhand zouden krijgen. Door duidelijke grenzen op te schrijven voorkom ik dat mijn hulp eindeloos wordt.
Ook zie ik op papier veel beter welke stappen ik al heb gezet, van huisvesting tot inkomen en waar ik echt nog werk te doen heb; het maakt mijn voortgang zichtbaar in een omgeving waar elke dag anders aanvoelt. Tegelijk dwingt het me om eerlijk te zijn naar mezelf: hou ik me aan mijn eigen regels, of verzin ik weer een creatieve Indonesische omweg om toch iets toe te geven? Door mijn doelen zo bewust vast te leggen, laat ik aan mezelf zien dat ik dit avontuur serieus neem, dat ik hier niet alleen ben om problemen te patchen maar ook om gericht te bouwen. En misschien is dat wel het belangrijkste: het beschermt me tegen die stille situatie waarin kleine uitzonderingen langzaam grote verplichtingen worden, zonder dat ik doorheb dat mijn avontuur mij begint te sturen in plaats van andersom.
Ik heb mijn doelstellingen opgesplitst in twee duidelijke categorieën, zodat ik beter kan zien welke kant ik zelf op wil groeien en waar ik mijn energie moet inzetten. Allereerst zijn er mijn persoonlijke doelstellingen, de zaken die ik wil bereiken voor mijn eigen ontwikkeling, stabiliteit en toekomst. Dit zijn de doelen die mij helpen om als individu te groeien in een land dat me elke dag opnieuw uitdaagt en verrast. Daarnaast heb ik een reeks doelstellingen voor de ondersteuning van mijn moeder en mijn familie. Die gaan over het creëren van betere leefomstandigheden, financiële stabiliteit en duidelijke kaders, juist omdat de verwachtingen binnen een Indonesische familie soms onuitgesproken maar enorm zwaar kunnen wegen.
Dit artikel richt zich volledig op mijn persoonlijke doelstellingen, de doelen die ik hier in Indonesië wil behalen om mezelf sterker, wijzer en beter gewapend te maken voor alles wat deze bijzondere periode met zich meebrengt.
Dit artikel wordt u trouwens aangeboden met steun van bijzonder sterke Toraja koffie geserveerd in een schatting aardewerken kommetje in het Lucky Cat Coffee Cafe. Een hip tentje bij Plaza Festival in het centrum van Jakarta. Dat is dicht bij de wijk Kuningan, waar ook de Nederlandse ambassade is.
Terug naar Allah
Hoewel ik mezelf nooit als spiritueel zoekend heb beschouwd, speelt religie wel degelijk een rol in hoe ik naar de wereld kijk. Ik heb altijd bewondering gehad voor de structuur, de rituelen en de devotie binnen de katholieke kerk, en ik koester het respect dat ik heb voor de manier waarop mijn Nederlandse ouders geprobeerd hebben mij daarin iets mee te geven. Maar diep vanbinnen wist ik al vroeg dat het niet mijn pad was. Het raakte me niet zoals het anderen raakt; het voelde nooit alsof dit mijn wereld was.
En toch, hier in Indonesië, verschuift dat perspectief. In deze samenleving geldt onuitgesproken, maar stevig verankerd, het idee dat wie als moslim geboren wordt, eigenlijk nooit iets anders kan of zou moeten worden. Het is een geloof dat niet alleen religieus, maar ook sociaal functioneert: het bepaalt hoe families opereren, hoe vertrouwen wordt opgebouwd en hoe je als individu onderdeel wordt van een groter geheel.
Mijn besluit om mij tot de Islam te bekeren komt dan ook voort uit een combinatie van inhoudelijke nieuwsgierigheid en praktische overwegingen. Ik wil begrijpen wat dit geloof betekent voor de mensen om me heen, waarom het hen richting geeft en waarom het zo verweven is met hun identiteit. De stap om “terug te keren naar God”, de eed af te leggen en te leren bidden is voor mij een uitnodiging om de wereld van mijn Indonesische familie niet alleen van buitenaf te observeren, maar er daadwerkelijk deel van uit te maken.
Het vasten tijdens de Ramadan, het leren van de dagelijkse gebeden, het leven, zover als mogelijk, als een moslim: het zijn stappen die mij helpen om dichter bij de Indonesische manier van leven te komen. En ja, het praktische aspect mag ik niet ontkennen: binnen mijn familie leidt dit tot meer acceptatie, meer gelijkwaardigheid en minder afstand. Door dezelfde ritmes te volgen, dezelfde woorden uit te spreken en dezelfde gewoontes te omarmen, wordt het eenvoudiger om elkaar te begrijpen en om echt onderdeel te zijn van hun wereld.
Groei in taal en communicatie
Een van mijn belangrijkste persoonlijke doelstellingen is het verbeteren van mijn Bahasa Indonesia. Niet alleen om gesprekken soepeler te laten verlopen, maar vooral omdat taal in Indonesië een sleutel is tot echte verbinding. Door de taal goed te spreken, begrijp ik beter wat er tussen de regels door wordt gezegd — iets wat in de Indonesische cultuur minstens zo belangrijk is als de woorden zelf. Ik wil me kunnen redden in elke situatie, van de warung tot een administratief gesprek, en daarnaast ook in staat zijn om mijn humor, nuance en intenties helder over te brengen. Het moment waarop ik zonder problemen een vrouw kan versieren in het Indonesisch, zie ik als het ultieme bewijs dat ik taal én cultuur echt doorleef.
Afstand van Nederland
Een ander persoonlijk doel is om zo min mogelijk in de Nederlandse expat‑bubbel te leven. Indonesië dwingt me om uit mijn comfortzone te stappen, en juist dat is waar mijn groei zit. Daarom kies ik er bewust voor om alleen wanneer strikt noodzakelijk contact te hebben met Nederlanders buiten werk of zakelijke zaken. Ik wil mijn wereld hier niet inkleuren met Nederlandse gewoontes, maar met Indonesische ervaringen. Dat betekent leren omgaan met andere vormen van logica, tempo, sociale omgang en humor. Door mezelf onder te dompelen in de lokale leefwereld hoop ik een bredere, rijkere versie van mezelf te worden.
Overeind blijven
Het leven hier is prachtig, maar soms ook overweldigend. Daarom is mentale stabiliteit een bewuste doelstelling. Ik wil leren beter om te gaan met spanning, me niet te laten meeslepen door schuldgevoelens en steeds scherp te blijven op wat van mij is, en wat niet. Het opschrijven van mijn doelstellingen helpt mij hier enorm bij: het houdt me met beide voeten op de grond en voorkomt dat ik mezelf verlies in situaties die veel van mij vragen.
Gelijkwaardigheid en echte verbinding binnen mijn Indonesische familie
Een belangrijke persoonlijke doelstelling voor mijn tijd in Indonesië is het creëren van een gelijkwaardigere, menselijkere relatie met mijn moeder en mijn zus. Ik besef dat ik weinig kan verwachten van hen in termen van verandering; niet omdat ze dat niet zouden willen, maar omdat hun omstandigheden, achtergrond en dagelijkse realiteit hen weinig ruimte geven om hun gedrag of patronen snel aan te passen. Wie bijna niets heeft, houdt instinctief vast aan dat beetje veiligheid dat er wél is, en dat begrijp ik.
Toch wil ik proberen om onze relatie voorzichtig te verschuiven van een transactiegerichte dynamiek, waarin ik vooral word gezien als een wandelende geldbron, naar een band waarin we elkaar beter leren kennen als moeder, zoon, broer en mens. Mijn doel is om subtiele veranderingen in hun houding te stimuleren door de communicatie tussen ons te verdiepen. Samen met mijn nicht heb ik daarom een eenvoudige vragenlijst opgesteld in het Indonesisch, bedoeld om het dagelijkse gesprek wat opener en persoonlijker te maken. Vragen zoals: Waar dacht u aan toen u vanochtend opstond? Waarvoor heeft u vandaag gebeden? Heeft u vandaag ergens om gelachen? licht, toegankelijk en anders dan de standaardvragen die hier twaalf keer per dag gesteld worden.
De afspraak was dat mijn moeder elke week één vraag kiest en daarop antwoordt via een bericht of een foto van wat ze opschrijft. Ik stuur, wanneer mogelijk, mijn eigen antwoorden terug.
Tot nu toe is het resultaat beperkt: de vragen waren in het begin te moeilijk en inmiddels is de lijst alweer zoek. Soms voelt het alsof de interesse vooral van mijn kant komt, en dat maakt dit proces confronterend.
Het is voor mijn moeder niet vanzelfsprekend om deze vragen te beantwoorden, en dat heeft meerdere redenen. Veel van de vragen gaan over innerlijke beleving , wat iemand denkt, voelt, hoopt of reflecteert is helemaal niet gebruikelijk in haar dagelijkse leven. In de kampung‑cultuur waarin zij is opgegroeid, draait communicatie vooral om praktische zaken: eten, plannen voor de dag, familieverplichtingen, huishoudelijke dingen, korte check‑ins. Vragen over emoties, gedachten of reflectie worden zelden gesteld en vaak niet als “normaal gesprek” gezien. Het vraagt dus een manier van nadenken die niet is aangeleerd, en die bovendien snel als moeilijk of zelfs ongemakkelijk kan aanvoelen.
Daarnaast speelt opleiding en geletterdheid een rol: mijn moeder is niet gewend om dingen op te schrijven, laat staan om een gestructureerde lijst vragen te onthouden of bij te houden. Dat de vragenlijst kwijtraakt, is dan ook niet onwil, maar eerder een gevolg van een dagelijks leven dat niet draait om administratie, plannen. Tot slot vraagt dit hele proces iets wat voor haar niet vanzelf komt: initiatief nemen in communicatie die niet direct praktisch of noodzakelijk is. Zij is gewend dat familiegesprekken óf functioneel zijn, óf draaien om sociale verplichtingen, niet om het delen van persoonlijke innerlijke werelden. Voor haar voelt het logisch om te praten over wat ze gegeten heeft of waar ze heen gaat, maar niet om te verwoorden wat er in haar omgaat.
Dat deze vragenlijst voor haar moeilijk is, betekent niet dat zij geen interesse heeft slechts dat de vorm nieuw, ongewoon en soms overweldigend is. Maar juist daarom zie ik het als waardevol om vol te houden: kleine stapjes kunnen uiteindelijk leiden tot meer openheid, wederzijds begrip en misschien een iets warmere en eerlijkere relatie.
Bewuster en doelgericht richting geven aan mijn avontuur
Bewuster en doelgericht
Tot slot wil ik mijn verblijf in Indonesië niet laten verlopen als een verzameling willekeurige gebeurtenissen, maar als een avontuur met richting en bewust gekozen stappen. Ik wil stilstaan bij wat ik doe, waarom ik het doe en wat het me leert. Dit avontuur is een kans om mezelf opnieuw uit te vinden, patronen te doorbreken en nieuwe vaardigheden op te bouwen. Door mijn persoonlijke doelstellingen serieus te nemen, dwing ik mezelf om dit niet te zien als een chaotische fase, maar als een periode die mij op de lange termijn sterker maakt, professioneel én persoonlijk.
Uiteindelijk vormen al deze doelstellingen samen het kompas dat mij door mijn leven in Indonesië leidt. Ze herinneren me eraan waarom ik hier ben, wat ik probeer op te bouwen en welke strijdpunten ik onderweg moet herkennen, in mezelf, maar ook in de mensen en de cultuur om mij heen. Dit avontuur is geen reeks losse episodes, maar een proces van bewuste keuzes, onverwachte wendingen en groei die soms pijnlijk eerlijk is. Door mijn doelen op te schrijven, blijf ik trouw aan mijn eigen koers, ook wanneer de culturele stroming sterk is en de verwachtingen van familie aan me trekken. Het is mijn manier om richting te houden, mezelf niet te verliezen, en stap voor stap een leven te creëren dat niet alleen door omstandigheden wordt bepaald, maar door mijn eigen intentie, geduld en vastberadenheid.
En ik hoop dat ik in de loop van de tijd opnieuw een blog kan schrijven over de voortgang van mijn persoonlijke doelstellingen, niet alleen om te laten zien wat er van mijn plannen terecht is gekomen, maar ook om mezelf eraan te herinneren hoe ver ik ben gekomen, welke inzichten ik onderweg heb opgedaan en hoe dit Indonesische hoofdstuk mij als mens heeft gevormd.